۳۱ اوت ۲۰۲۶ - متفورمین تأثیر معناداری بر خطر پیامدهای قلبی-عروقی در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی با کسر تخلیهای کاهشیافته که دچار دیابت بودند یا در معرض خطر ابتلا به آن قرار داشتند، نداشت. اینها یافتههای اصلی کارآزمایی بالینی Met-HeFT و یک فراتحلیل بودند که در کنگره انجمن متخصصین قلب اروپا در سال ۲۰۲۶ ارائه شد.
متفورمین رایجترین داروی خوراکی ضددیابت است که در سراسر جهان تجویز میشود. دیابت نوع ۲ و نارسایی قلبی اغلب همزمان رخ میدهند و برای بسیاری از بیماران مبتلا به هر دو بیماری، متفورمین تجویز میشود. با این حال، دکتر هنریک ویگرز، محقق اصلی کارآزمایی «Met-HeFT» و استاد بیمارستان دانشگاهی آرهوس در دانمارک، توضیح داد که شواهد حاصل از کارآزماییهای تصادفیسازیشده در مورد استفاده از متفورمین در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی کافی نیست.
وی خاطرنشان کرد: «مطالعات مشاهدهای و کارآزماییهای کوچک و کوتاهمدت پیشنهاد میکنند که متفورمین ممکن است علاوه بر کاهش قند خون، اثرات محافظتی قلبی نیز در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی داشته باشد، اما اینکه آیا متفورمین واقعاً باعث بهبود پیامدهای قلبی-عروقی میشود یا خیر، در یک کارآزمایی تصادفیسازیشده بزرگ و طولانیمدت مورد آزمایش قرار نگرفته است.»
کارآزمایی دوسوکور و محققمحور «Met-HeFT» در ۲۳ مرکز در دانمارک به عنوان بخشی از پروژه DANHEARTانجام شد. پروژه «دانهارت» دارای طراحی فاکتوریل بود و متفورمین را در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی مزمن و دیابت یا پیشدیابت (کارآزمایی «Met-HeFT») و هیدرالازین-ایزوسورباید دینیترات را در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی مزمن (کارآزمایی «H-HeFT » که آن هم در کنگره انجمن کاردیولوژی اروپا ۲۰۲۶ ارائه شد) مورد مطالعه قرار داد.
در مطالعه Met-HeFT، بیماران واجد شرایط دارای نارسایی قلبی مزمن علامتدار، کسر تخلیهای بطن چپ تا ۴۰ درصد بودند و باید دارای دیابت نوع ۲، پیشدیابت یا در معرض خطر بالای ابتلا به دیابت نوع ۲ میبودند. در مجموع ۹۴۰ شرکتکننده بهصورت تصادفی (۱:۱) به دو گروه متفورمین یا دارونما تقسیم شدند. میانگین سنی ۷۰ سال بود و ۱۶ درصد آنها زن بودند.
طی میانگین پیگیری ۳.۷ ساله، تفاوت معناداری بین گروه متفورمین و گروه دارونما برای پیامد اولیه که شامل مرگومیر، بدتر شدن نارسایی قلبی، سکته قلبی حاد یا سکته مغزی بود، مشاهده نشد (۲۵.۱٪ در مقابل ۲۳.۴٪؛ نسبت خطر ۱.۱۰؛ فاصله اطمینان ۹۵٪ از ۰.۸۴ تا ۱.۴۲؛ P = 0.48).
درمان با متفورمین تأثیر معناداری بر پیامدهای ثانویه از جمله مرگومیر به هر علت، وقایع پیشبینینشده نارسایی قلبی، شروع دیابت جدید یا تغییرات در نشانگر فشار قلبی (NT-proBNP) نداشت.
دکتر ویگرز به عنوان یکی از محدودیتهای این کارآزمایی خاطرنشان کرد که تنها حدود ۱۰ درصد از شرکتکنندگان مبتلا به دیابت نوع ۲ بودند. او گفت: «عدم جذب کافی بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ احتمالاً بازتابدهنده استفاده گسترده فعلی از متفورمین و اکراه بیماران و پزشکان برای قطع درمان جاری با متفورمین بود، که این قطع دارو یکی از پیششرطهای ورود به مطالعه بود.» با این حال، او اشاره کرد که بسیاری از بیماران مبتلا به پیشدیابت و مقاومت به انسولین بودند.
همچنین در این کنگره، دکتر آندرس هاستروپ لارسن، دانشیار بیمارستان گدسترپ در هرنینگ دانمارک، یک فراتحلیل از کارآزماییهای تصادفیسازیشده و کنترلشده با دارونما درباره متفورمین در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی تثبیتشده (که شامل دادههای مطالعه «Met-HeFT» بود) و بیماران مبتلا به بیماری ایسکمیک قلبی ارائه کرد. سه کارآزمایی نارسایی قلبی (شامل ۱،۰۷۷ بیمار) و چهار کارآزمایی بیماری ایسکمیک قلبی (شامل ۱،۱۲۳ بیمار) تحلیل شدند.
دکتر لارسن خاطرنشان کرد: «فراتحلیل به همان نتیجه کارآزمایی «Met-HeFT» رسید. هیچ تفاوت معناداری در پیامدهای قلبی-عروقی با مصرف متفورمین در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی و کسر تخلیهای کاهشیافته وجود نداشت و ما همچنین هیچ اثر معناداری در بیماری ایسکمیک قلبی تثبیتشده مشاهده نکردیم.»
دکتر ویگرز در جمعبندی شواهد، گفت: «مصرف متفورمین با هیچگونه آسیبی همراه نبود و همچنان از نظر کاهش قند خون مفید است، اما تحلیلهای ما هیچ شواهد معناداری مبنی بر وجود مزایای محافظت قلبی مستقل نشان نمیدهد.»
منبع:
https://medicalxpress.com/news/2026-08-significant-evidence-cardiovascular-outcomes-metformin.html